📚 Türkiye'nin En Kapsamlı Tıp Sözlüğü

Tıbbi Terimleri
Kolayca Anlayın

12.000'den fazla tıbbi terimin Türkçe anlamı, İngilizce karşılığı ve detaylı açıklaması tek bir yerde.

12.648
Tıbbi Terim
34+
Kategori
TR/EN
Çift Dil
Ana SayfaTıp Sözlüğü"H" harfi

"H" Harfiyle Başlayanlar

505 sonuç
H zone
H bandı
H bandı, çizgili kas liflerinde sarkomerin ortasında yer alan ve yalnızca kalın miyofilamentlerin (miyozin) bulunduğu, ince miyofilamentlerin (aktin) bulunmadığı açık renkli bölgedir. Kas kasılması sırasında aktin filamentlerinin miyozin filamentleri arasına doğru kaymasıyla H bandı daralır ve tam kasılmada tamamen kaybolur. Elektron mikroskobu altında sarkomerin A bandı içinde merkezi bir soluk alan olarak gözlenir ve kas fizyolojisinde kasılma mekanizmasının anlaşılmasında kritik bir yapısal işarettir.
Anatomi
H-gal-GP complex
H-gal-GP kompleksi
H-gal-GP kompleksi, insan galektin-3 ve glikoproteinlerden oluşan bir moleküler yapıdır. Hücre yüzeyinde bulunan bu kompleks, hücre adezyonu, sinyal iletimi ve bağışıklık yanıtının düzenlenmesinde rol oynar. Özellikle kanser hücrelerinde metastaz sürecine katkıda bulunduğu düşünülmektedir.
Anatomi
H-NS complex
H-NS kompleksi
H-NS kompleksi, prokaryotik hücrelerde nükleoid yapısının düzenlenmesinde görev alan bir protein kompleksidir. Bu kompleks, DNA'ya bağlanarak gen ifadesini baskılar ve kromatin benzeri bir yapı oluşturur. Özellikle bakterilerde çevresel stres koşullarında gen susturulmasında kritik rol oynar.
Anatomi
H-NS-Cnu complex
H-NS-Cnu kompleksi
H-NS-Cnu kompleksi, bakterilerde bulunan ve DNA'nın yapısal organizasyonu ile gen ifadesinin düzenlenmesinde rol oynayan bir protein kompleksidir. H-NS (histon benzeri nükleoid yapı proteini) ve Cnu (H-NS ile etkileşen bir protein) alt birimlerinden oluşur. Bu kompleks, özellikle patojenik bakterilerde virülans genlerinin susturulması ve çevresel koşullara yanıt olarak gen ekspresyonunun kontrolünde kritik bir işleve sahiptir.
Anatomi
H-NS-Hha complex
H-NS-Hha kompleksi
H-NS ve Hha proteinlerinden oluşan bir bakteri nükleoid ilişkili proteindir. Bu kompleks, DNA'ya bağlanarak gen ekspresyonunu düzenler ve özellikle patojenite adaları gibi yatay olarak aktarılan gen bölgelerinin susturulmasında rol oynar. H-NS-Hha kompleksi, bakteri kromozomunun yapısal organizasyonuna katkıda bulunur ve çevresel sinyallere yanıt olarak gen ifadesini modüle eder.
Anatomi
box H/ACA RNP complex
H/ACA RNP kompleksi
H/ACA RNP kompleksi, hücre çekirdeğinde bulunan ve ribozomal RNA'nın (rRNA) psödouridinasyonunu katalize eden bir ribonükleoprotein yapısıdır. Bu kompleks, H/ACA kutusu içeren küçük nükleolar RNA (snoRNA) ile dört korunmuş proteinin (NHP2, NOP10, GAR1 ve DKC1/diskerin) birleşmesinden oluşur. Psödouridinasyon, rRNA'nın stabilitesi ve ribozom fonksiyonu için kritik olan bir modifikasyon türüdür; bu kompleksteki mutasyonlar, diskeratozis konjenita gibi hastalıklarla ilişkilendirilmiştir.
Anatomi
H3 histone acetyltransferase complex
H3 histon asetiltransferaz kompleksi
H3 histon asetiltransferaz kompleksi, hücre çekirdeğinde bulunan ve H3 histon proteininin lizin kalıntılarına asetil grupları ekleyen bir enzim kompleksidir. Bu modifikasyon, kromatin yapısını gevşeterek gen transkripsiyonunun aktive edilmesinde kritik rol oynar. Klinik olarak, bu kompleksin işlev bozukluğu kanser, nörogelişimsel bozukluklar ve epigenetik hastalıklarla ilişkilendirilmiştir.
Anatomi
H4 histone acetyltransferase complex
H4 histon asetiltransferaz kompleksi
H4 histon asetiltransferaz kompleksi, hücre çekirdeğinde bulunan ve histon H4 proteinine asetil grupları ekleyerek kromatin yapısını gevşeten bir enzim kompleksidir. Bu modifikasyon, gen transkripsiyonunun başlatılmasını ve düzenlenmesini sağlar. Klinik olarak, bu kompleksin işlev bozukluğu, kanser ve nörogelişimsel bozukluklar gibi hastalıklarla ilişkilendirilmiştir.
Anatomi
H4/H2A histone acetyltransferase complex
H4/H2A histon asetiltransferaz kompleksi
Hücre çekirdeğinde bulunan ve kromatin yapısını düzenleyen bir enzim kompleksidir. Bu kompleks, H4 ve H2A histon proteinlerinin lizin kalıntılarına asetil grupları ekleyerek kromatinin gevşemesini sağlar. Bu işlem, gen transkripsiyonunun aktive edilmesinde kritik bir rol oynar ve hücre döngüsü, DNA onarımı gibi temel süreçlerde görev alır.
Anatomi
Haarlem oil
Haarlem yağı
Haarlem yağı, kükürt ve terebentin içeren, geleneksel olarak solunum yolu rahatsızlıkları, idrar yolu enfeksiyonları ve cilt sorunlarında kullanılan bitkisel bir karışımdır. Genellikle balgam söktürücü, antiseptik ve idrar söktürücü etkileri nedeniyle tercih edilir. Günümüzde tıbbi kullanımı sınırlı olup, yüksek dozlarda toksik etkilere yol açabileceğinden dikkatli kullanılmalıdır.
İlaçlar
messenger ribonucleoprotein complex
haberci ribonükleoprotein kompleksi
Hücre çekirdeğinde sentezlenen haberci RNA (mRNA) molekülünün, çeşitli proteinlerle birleşerek oluşturduğu dinamik bir yapıdır. Bu kompleks, mRNA'nın işlenmesi, nükleer dışa taşınması, sitoplazmada stabilitesinin korunması ve translasyonun düzenlenmesinde kritik rol oynar. Klinik olarak, haberci ribonükleoprotein kompleksindeki bozukluklar bazı nörodejeneratif hastalıklar ve kanser türleri ile ilişkilendirilmiştir.
Anatomi
bulk-forming laxative
Hacim artırıcı laksatif
Hacim artırıcı laksatifler, bağırsakta su emerek dışkı hacmini ve yumuşaklığını artıran, doğal lif bazlı ilaçlardır. Genellikle psyllium, metilselüloz veya polikarbofil gibi maddeler içerirler. Etkileri 12-72 saat içinde başlar ve düzenli kullanımda kabızlığın semptomatik tedavisinde etkilidir. Yeterli sıvı alımı ile birlikte kullanılmaları önerilir, aksi takdirde bağırsak tıkanıklığı riski oluşabilir.
İlaçlar
Hacker International
Hacker International
Hacker International - Cerrahi
Cerrahi
hadaka
Hadaka
Hadaka, genellikle deri döküntüleri ve soyulmalarla karakterize edilen nadir bir dermatolojik hastalıktır. Bu durum, cildin üst tabakasının anormal şekilde dökülmesine yol açarak kızarıklık ve hassasiyete neden olur. Klinik olarak, hastalık sıklıkla enfeksiyonlar veya bağışıklık sistemi bozuklukları ile ilişkilendirilir ve tedavi edilmezse ciddi cilt hasarına yol açabilir.
Hastalıklar
haphephobia
Hafefobi
Hafefobi, kişinin başkaları tarafından dokunulmaktan veya başkalarına dokunmaktan aşırı ve mantıksız bir korku duymasıyla karakterize edilen spesifik bir fobidir. Bu durum, genellikle travmatik bir deneyim sonrası gelişir ve kişinin sosyal etkileşimlerini ciddi şekilde kısıtlayabilir. Hafefobi, anksiyete bozuklukları kategorisinde sınıflandırılır ve tedavi edilmediğinde kişinin günlük yaşam kalitesini önemli ölçüde düşürebilir.
Hastalıklar
Light Ape Games
Hafif Maymun Oyunları
Hafif Maymun Oyunları, cerrahi alanda kullanılan bir terim olup, genellikle minimal invaziv prosedürlerde el-göz koordinasyonunu ve ince motor becerilerini geliştirmek için tasarlanmış simülasyon tabanlı eğitim egzersizlerini ifade eder. Bu terim, özellikle laparoskopik cerrahi eğitiminde, aletlerin hassas kullanımını gerektiren tekrarlayan ve eğlenceli görevleri tanımlamak için kullanılır. Ameliyat öncesi pratik yaparak cerrahların reflekslerini ve doğruluk oranlarını artırmayı amaçlayan bu oyunlar, gerçek operasyonlardaki riskleri azaltmaya yardımcı olur.
Cerrahi
leukoencephalopathy with mild cerebellar ataxia and white matter edema
Hafif serebellar ataksi ve beyaz madde ödemi ile seyreden lökensefalopati
Beyaz maddeyi etkileyen, hafif derecede denge ve koordinasyon bozukluğu (serebellar ataksi) ile karakterize nadir bir nörodejeneratif hastalıktır. Manyetik rezonans görüntülemede beyaz maddede yaygın ödem ve sinyal değişiklikleri izlenir. Hastalık genellikle yavaş ilerler ve motor fonksiyonlarda kısıtlı bozulmaya yol açar.
Hastalıklar
Hyperphenylalaninemia, mild, non-BH4-deficient
Hafif, BH4 Eksikliğine Bağlı Olmayan Hiperfenilalaninemi
Fenilalanin hidroksilaz enzimindeki kısmi eksiklik nedeniyle kanda fenilalanin seviyesinin hafifçe yükseldiği (genellikle 360-600 µmol/L arası) kalıtsal bir metabolik hastalıktır. BH4 (tetrahidrobiopterin) metabolizması normal olduğu için BH4 eksikliğine bağlı formlardan ayrılır. Erken tanı ve diyet tedavisi ile nörolojik hasar önlenebilir, ancak tedavi edilmezse hafif zihinsel gerilik veya öğrenme güçlükleri görülebilir.
Hastalıklar
Hajmola
Hajmola
Hajmola, genellikle hazımsızlık, şişkinlik ve mide rahatsızlıklarının giderilmesinde kullanılan, bitkisel ve baharatlı bir sindirim yardımcısıdır. Tablet formunda bulunan bu preparat, geleneksel olarak Hint mutfağında yemek sonrası tüketilir ve içeriğinde zencefil, nane, kimyon gibi sindirimi kolaylaştırıcı bileşenler bulunur. Klinik olarak, hafif dispepsi semptomlarının hafifletilmesinde destekleyici bir ajan olarak değerlendirilir.
İlaçlar
Hakama
Hakama
Hakama - Cerrahi
Cerrahi
HAL Laboratory
HAL Laboratuvarı
HAL Laboratuvarı, cerrahi alanında kullanılan bir terim olmayıp, aslında bir video oyun geliştirme şirketidir. Tıbbi bağlamda yanlış kullanılmış olabilir; cerrahiyle ilgili bir anlamı yoktur. Bu nedenle klinik bir tanım verilemez.
Cerrahi
halitophobia
Halitofobi
Halitofobi, kişinin ağız kokusuna (halitosis) sahip olduğuna dair aşırı ve mantıksız bir korku veya takıntılı endişe duyması durumudur. Bu psikolojik rahatsızlıkta birey, başkalarının kendisini rahatsız edici bir koku yaydığı için yargıladığını düşünür ve sürekli olarak nefesini kontrol etme, ağız hijyenine aşırı özen gösterme veya sosyal ortamlardan kaçınma davranışları sergileyebilir. Halitofobi, genellikle altta yatan bir ağız kokusu olmamasına rağmen, obsesif-kompulsif bozukluk veya sosyal anksiyete bozukluğu ile ilişkili olarak ortaya çıkabilir ve bireyin yaşam kalitesini ciddi şekilde etkileyebilir.
Hastalıklar
annulus
halka
Annulus, anatomide bir yapının etrafını çevreleyen halka şeklindeki oluşumu tanımlar. Özellikle intervertebral disklerde, annulus fibrosus adı verilen dış lifli tabaka, nukleus pulposusu sarar ve diskin bütünlüğünü korur. Bu yapı, omurgaya esneklik kazandırırken aşırı yüklenmelerde yırtılabilir ve fıtıklaşmaya neden olabilir.
Anatomi
Ring chromosome 20 syndrome
Halka kromozom 20 sendromu
Halka kromozom 20 sendromu, 20. kromozomun her iki kolunun uç kısımlarının kaybolarak halka şeklinde bir yapı oluşturmasıyla karakterize nadir bir genetik hastalıktır. Klinik olarak sıklıkla ilaca dirençli epilepsi, zihinsel yetersizlik ve davranış bozuklukları ile kendini gösterir. Hastalarda tipik olarak çocukluk çağında başlayan nöbetler ve bilişsel gelişimde gerilik görülür. Tanı sitogenetik analiz ile konulur ve tedavi semptomatik olup nöbet kontrolüne odaklanır.
Hastalıklar